Kronik Ağrı Nedir? Nedenleri ve Günlük Yaşama Etkileri
Güncelleme tarihi: 15 Eyl
Kronik ağrı nedir? Kronik ağrı genellikle 3 aydan uzun süren veya beklenen iyileşme süresinin ötesine geçen ağrıiçin kullanılan bir tanımdır. Bel, boyun veya diz gibi belirli bir bölgede olabileceği gibi vücudun farklı bölgelerini de etkileyebilir.
Kronik ağrı her zaman vücutta devam eden bir hasar olduğu anlamına gelmez. Bazı kişilerde altta yatan osteoartrit veya romatizmal hastalık gibi belirgin bir durum ağrıyı açıklarken bazı kişilerde görülen doku değişiklikleri yaşanan ağrının şiddetini tam olarak açıklamayabilir.
Bu nedenle güncel ağrı yaklaşımında yalnızca:
“Ağrıyan yerde ne bozuk?”
değil,
“Bu ağrı hareketi, uykuyu, işi ve günlük yaşamı nasıl etkiliyor?”
sorusu da önemlidir.
Kronik Ağrı Nedir ve Akut Ağrıdan Farkı Nedir?
Akut ağrı çoğu zaman:
Yaralanma,
Ameliyat,
Enfeksiyon,
Doku hasarı
gibi yakın zamanda ortaya çıkan bir durumla ilişkilidir.
Örneğin ayak bileğini burkmak sonrasında ağrı oluşması koruyucu bir işlev görebilir.
Kronik ağrıda ise ağrı beklenen iyileşme döneminin ötesine uzayabilir.
Bu durumda ağrının deneyimi artık yalnızca başlangıçtaki doku problemiyle açıklanamayabilir.
Sinir sisteminin hassasiyeti, hareket alışkanlıkları, uyku, stres ve kişinin ağrıya verdiği anlam gibi birçok faktör tabloyu etkileyebilir.
Ağrı Her Zaman Doku Hasarı Anlamına mı Gelir?
Hayır.
IASP ağrıyı yalnızca doku hasarının doğrudan ölçümü olarak tanımlamaz.
Ağrı hem duyusal hem de duygusal özellikleri bulunan kişisel bir deneyimdir.
Örneğin aynı görüntüleme bulgusuna sahip iki kişiden biri:
Çok az ağrı yaşarken,
diğeri:
Günlük yaşamını önemli ölçüde etkileyen ağrı
yaşayabilir.
Bu durum ağrının gerçek olmadığı anlamına gelmez.
Ağrının şiddeti ile dokudaki değişikliğin miktarı her zaman bire bir aynı değildir.
Kronik Ağrı Hayal Ürünü müdür?
Hayır.
MR veya kan testinde ağrıyı tamamen açıklayan bir bulgu görülmemesi:
“Ağrı psikolojik.”
veya:
“Ağrı gerçek değil.”
anlamına gelmez.
Ağrı kişinin gerçek deneyimidir.
Güncel ağrı bilimi, bazı kronik ağrı durumlarında sinir sisteminin ağrı ve tehdit sinyallerini işleme biçiminde değişikliklar olabileceğini göstermektedir.
Kronik Ağrı Türleri Nelerdir?
Ağrı mekanizmaları farklı olabilir ve aynı kişide birden fazla mekanizma birlikte bulunabilir.
Nociceptif Ağrı
Gerçek veya potansiyel doku hasarı nedeniyle ağrı algılayıcı sistemin aktivasyonuyla ilişkili ağrıdır.
Örneğin bazı:
Osteoartrit,
Yaralanma,
İnflamatuar durumlar
nociceptif ağrı bileşeni içerebilir.
Nöropatik Ağrı
Somatosensoriyel sinir sisteminde hastalık veya lezyon nedeniyle ortaya çıkan ağrıdır.
Kişi ağrıyı:
Yanma,
Elektrik çarpması,
İğnelenme,
Uyuşma ile birlikte ağrı
şeklinde tarif edebilir.
Nociplastik Ağrı
Belirgin devam eden doku hasarı veya sinir lezyonuyla tam olarak açıklanamayan, ağrı işleme sistemindeki değişikliklerle ilişkili ağrıyı tarif eder.
Fibromiyalji nociplastik ağrı mekanizmasının sık verilen örneklerinden biridir.
Bir Kişide Birden Fazla Ağrı Mekanizması Olabilir mi?
Evet.
Ağrı mekanizmaları birbirini dışlamak zorunda değildir.
Örneğin bir kişi:
Diz osteoartritine bağlı nociceptif ağrı,
Sinir hasarına bağlı nöropatik ağrı,
Artmış ağrı hassasiyetine bağlı nociplastik özellikler
birlikte yaşayabilir.
Bu nedenle bütün kronik ağrıları aynı egzersiz veya aynı ilaçla tedavi etmeye çalışmak uygun değildir.
Kronik Primer Ağrı Nedir?
Kronik primer ağrı, belirgin başka bir hastalığın ağrıyı veya ağrının günlük yaşamdaki etkisini yeterince açıklamadığı durumlarda kullanılan bir sınıflandırmadır.
Fibromiyalji gibi bazı ağrı durumları bu grupta değerlendirilebilir.
NICE, kronik primer ağrının kişinin yaşamında ciddi sıkıntı veya işlev kaybı oluşturabileceğini ve kronik sekonder ağrıyla birlikte de bulunabileceğini belirtmektedir.
Kronik Sekonder Ağrı Nedir?
Kronik sekonder ağrıda ağrı başka bir sağlık durumunun parçasıdır.
Örneğin:
Osteoartrit,
Romatoid artrit,
Endometriozis,
Bazı kanserler,
Sinir hasarı
ile ilişkili uzun süreli ağrılar bu grupta değerlendirilebilir.
Bu ayrım önemlidir çünkü altta yatan sağlık durumunun tedavisi de ağrı yönetiminin parçası olabilir.
Kronik Ağrı Neden Olur?
Tek bir neden yoktur.
Kronik ağrı:
Başlangıçtaki yaralanmanın ardından,
Eklem veya kas-iskelet sistemi hastalığı nedeniyle,
Sinir sistemi hasarı sonucu,
Romatizmal veya diğer kronik hastalıklarla,
Bazı ameliyatlardan sonra
gelişebilir.
Bazı kişilerde ise ağrıyı tamamen açıklayan tek bir yapısal neden bulunmayabilir.
Bu durumda:
Sinir sisteminin hassasiyeti,
Fiziksel kapasite,
Uyku,
stres,
Duygudurum,
Günlük yaşam koşulları
ağrı deneyimini etkileyebilir.
Duruş Bozukluğu Kronik Ağrının Nedeni midir?
Her zaman değil.
Eski ağrı anlatılarında kişinin:
Omuzlarının öne gelmesi,
Bel kavsinin değişmesi,
“Yanlış” oturması
kronik ağrının doğrudan nedeni gibi sunulabiliyordu.
Gerçekte duruş ile ağrı arasındaki ilişki bundan daha karmaşıktır.
Uzun süre aynı pozisyonda kalmak bazı kişilerde rahatsızlığı artırabilir ancak tek bir:
“doğru duruş”
bulunmamaktadır.
Daha önemli olan çoğu zaman:
Pozisyon değiştirmek,
Hareket etmek,
Günlük hareket kapasitesini geliştirmek
olabilir.
Kas Zayıflığı Kronik Ağrıya Neden Olur mu?
Kas kapasitesinin azalması bazı kişilerde günlük aktiviteleri zorlaştırabilir.
Ancak:
“Ağrınız kaslarınız zayıf olduğu için.”
şeklinde tek nedenli bir açıklama doğru değildir.
Ağrı nedeniyle daha az hareket eden bir kişide zamanla:
Kuvvet,
Dayanıklılık,
Aktivite toleransı
azalabilir.
Bu durumda zayıflık bazen ağrının yalnızca nedeni değil, sonuçlarından biri de olabilir.
Hareketsizlik Kronik Ağrıyı Etkiler mi?
Evet.
Uzun süre aktiviteden kaçınmak:
Kuvvetin,
Dayanıklılığın,
Hareket toleransının
azalmasına neden olabilir.
Kişi daha sonra küçük aktivitelerde bile zorlanabilir.
Bu:
Ağrı → hareketten kaçınma → kapasite azalması → hareket daha zor gelir → daha fazla kaçınma
şeklinde bir döngü oluşturabilir.
Ancak çözüm kişinin ağrısını görmezden gelerek çok yoğun egzersiz yapmak değildir.
Aktivite kişinin kapasitesine göre kademeli artırılmalıdır.
Ağrıdan Korkmak Hareketi Etkileyebilir mi?
Evet.
Kişi:
“Eğilirsem belime zarar veririm.”
veya:
“Ağrı hissedersem hasar artıyor demektir.”
diye düşünüyorsa bazı hareketleri tamamen bırakabilir.
Bu yaklaşım kısa vadede güvenli hissettirebilir.
Ancak gereksiz kaçınma zaman içinde hareket kapasitesinin azalmasına neden olabilir.
Bu nedenle kronik ağrı rehabilitasyonunda yalnızca kasları değil, kişinin hareketle ilgili korkularını ve beklentilerini de anlamak önemlidir.
Stres Kronik Ağrıya Neden Olur mu?
Stres kronik ağrının tek nedeni değildir.
Ancak yoğun stres:
Uyku,
Kas gerginliği,
Aktivite,
Duygudurum,
Ağrıya odaklanma
üzerinden ağrı deneyimini etkileyebilir.
Bu nedenle:
“Ağrınız stresten.”
demek yerine:
“Stres mevcut ağrı deneyimini etkileyen faktörlerden biri olabilir.”
demek daha doğrudur.
Kaygı ve Depresyon Kronik Ağrıyla İlişkili Olabilir mi?
Evet.
Uzun süre ağrı yaşamak:
Sosyal yaşamı,
İş hayatını,
Uykuyu,
bağımsızlığı
etkileyebilir.
Bu durum kaygı veya depresif belirtileri artırabilir.
Aynı zamanda ruhsal sağlık sorunları da kişinin ağrı deneyimini ve ağrıyla baş etme kapasitesini etkileyebilir.
Bu ilişki çift yönlüdür.
Psikolojik destek önerilmesi:
“Ağrı psikolojik.”
anlamına gelmez.
Uyku Kronik Ağrıyı Etkiler mi?
Evet.
Ağrı uykuya dalmayı veya uykuyu sürdürmeyi zorlaştırabilir.
Yetersiz veya kalitesiz uyku da ertesi gün:
Ağrı hassasiyetini,
Yorgunluğu,
hareket kapasitesini,
Duygudurumu
etkileyebilir.
Böylece:
Ağrı → kötü uyku → daha fazla yorgunluk ve hassasiyet → ağrıyla baş etmenin zorlaşması
şeklinde bir döngü oluşabilir.
NICE kronik ağrı değerlendirmesinde uyku bozukluklarının özellikle ele alınmasını önermektedir.
Kronik Ağrı Yorgunluk Yapabilir mi?
Evet.
Uzun süre ağrıyla yaşamak hem fiziksel hem zihinsel olarak yorucu olabilir.
Kişi:
“Hiçbir şey yapmadım ama kendimi tükenmiş hissediyorum.”
diyebilir.
Yorgunluğun:
Uyku,
ilaçlar,
Anemi,
Tiroid,
Başka tıbbi durumlar
gibi farklı nedenleri de bulunabileceği için her yorgunluk otomatik olarak kronik ağrıya bağlanmamalıdır.
Kronik Ağrı Günlük Yaşamı Nasıl Etkiler?
Kronik ağrı yalnızca kişinin ağrı puanı değildir.
Günlük yaşamda:
Yataktan kalkma,
Giyinme,
Ev işi,
Yürüme,
Merdiven çıkma,
Araç kullanma,
İşe gitme,
Egzersiz,
Sosyal aktivite
zorlaşabilir.
Bu nedenle modern kronik ağrı değerlendirmesinde:
“Ağrınız 10 üzerinden kaç?”
sorusu tek başına yeterli değildir.
“Ağrı nedeniyle artık neleri yapamıyorsunuz?”
sorusu da önemlidir.
Kronik Ağrı İş Hayatını Nasıl Etkileyebilir?
Kişi:
Uzun süre oturmakta,
Ayakta kalmakta,
Ağır iş yapmakta,
Konsantre olmakta
zorlanabilir.
Ayrıca ağrı nedeniyle:
İşe devamsızlık,
Performans kaygısı,
İş değiştirme düşüncesi
ortaya çıkabilir.
Her durumda hedef kişinin ağrıyı tamamen sıfırlamasını beklemek değil; mümkün olduğunca işlevini ve çalışma kapasitesini desteklemek olabilir.
Kronik Ağrı Sosyal Yaşamı Etkiler mi?
Evet.
Kişi:
“Nasıl olsa ağrım artacak.”
diye
:
Arkadaş buluşmalarını,
Seyahati,
Spor aktivitelerini,
Aile etkinliklerini
azaltabilir.
Zamanla yaşam alanı giderek küçülebilir.
Bu nedenle kronik ağrı yönetiminin hedeflerinden biri yalnızca ağrı şiddetini azaltmak değil, kişinin kendisi için anlamlı aktivitelere yeniden katılımını desteklemektir.
Ağrı Varken Hareket Etmek Zararlı mı?
Her zaman değil.
Akut yaralanmada bazı hareketlerin geçici olarak sınırlandırılması gerekebilir.
Ancak kronik ağrıda ağrı hissetmek her zaman yeni bir hasar oluştuğu anlamına gelmez.
Bu nedenle değerlendirme sonucunda güvenli olduğu düşünülen hareketlere kademeli olarak devam etmek çoğu kronik ağrı yaklaşımının önemli bir parçasıdır.
NICE kronik primer ağrısı bulunan yetişkinlerin fiziksel olarak aktif kalmasını ve uygun egzersiz programlarının değerlendirilmesini önermektedir.
Ağrı Varken Egzersiz Yapılabilir mi?
Uygun kişide evet.
Egzersiz:
Kuvvet,
Dayanıklılık,
Hareket kapasitesi,
Günlük aktivite toleransı
üzerinde yararlı olabilir.
Program:
Çok kolay,
Çok ağır
olmak zorunda değildir.
En uygun düzey kişinin mevcut kapasitesinden başlayarak zaman içinde artırılan düzeydir.
Hangi Egzersiz Kronik Ağrı İçin En İyidir?
Herkes için tek bir egzersiz yoktur.
Kişinin ihtiyacına göre:
Yürüyüş,
Bisiklet,
Yüzme,
Kuvvet egzersizi,
Hareketlilik çalışmaları,
Fonksiyonel egzersizler
kullanılabilir.
Önemli olan kişinin:
Sağlık durumuna,
Kapasitesine,
Tercihine,
Hedeflerine
uygun bir program oluşturulmasıdır.
Egzersiz Sonrası Ağrı Artarsa Ne Yapılmalı?
Kronik ağrısı olan kişinin yeni bir aktivite sonrasında geçici rahatsızlık hissetmesi mümkün olabilir.
Bu her zaman zarar verildiği anlamına gelmez.
Ancak:
Ağrı çok yoğun artıyorsa,
Günlerce devam ediyorsa,
Yeni nörolojik belirtiler ortaya çıkıyorsa,
Fonksiyon ciddi şekilde kötüleşiyorsa
program yeniden değerlendirilmelidir.
Amaç:
“Ağrıya rağmen zorla.”
değil,
“Yönetilebilir düzeyde hareket kapasitesini geliştir.”
olmalıdır.
Pacing Nedir?
Pacing, günlük aktivitelerin daha dengeli planlanmasıdır.
Örneğin kişi iyi hissettiği gün:
Bütün evi temizleyip,
Uzun alışveriş yapıp,
Ardından egzersiz yapıyor
ve sonraki iki günü tamamen dinlenerek geçiriyorsa bir:
“fazla yapma – çökme”
döngüsü oluşabilir.
Pacing, aktiviteleri daha sürdürülebilir biçimde dağıtmayı amaçlar.
Amaç sürekli daha az yapmak değil, zaman içinde kapasiteyi daha düzenli kullanabilmektir.
Kronik Ağrı Alevlenmesi Nedir?
Bazı dönemlerde kişinin alışılmış ağrısı geçici olarak artabilir.
Buna:
alevlenme / flare-up
denebilir.
Alevlenme:
Aktivite değişikliği,
Uyku bozukluğu,
yoğun stres,
Başka sağlık problemleri
ile ilişkili olabilir.
Ancak her zaman belirgin bir neden bulunmayabilir.
NICE, ağrının özellikleri değiştiğinde değerlendirmeyi yenilemeyi ve yeni belirtiler varsa bunların ayrıca araştırılmasını önermektedir.
Kronik Ağrıda MR Çektirmek Gerekir mi?
Her kronik ağrıda otomatik olarak değil.
Görüntüleme:
Şüphelenilen hastalığa,
Muayene bulgularına,
Yeni belirtilere,
Sonucun tedaviyi değiştirip değiştirmeyeceğine
göre planlanmalıdır.
MR'da bir değişiklik görülmesi de her zaman ağrının nedeninin bulunduğu anlamına gelmez.
Görüntüleme bulguları kişinin belirtileri ve muayenesiyle birlikte değerlendirilmelidir.
Kronik Ağrı İçin Kan Tahlili Yapılır mı?
Kronik ağrıyı gösteren tek bir kan testi yoktur.
Ancak doktor kişinin belirtilerine göre:
İnflamasyon,
Anemi,
Tiroid,
Romatizmal hastalık,
Vitamin veya başka metabolik problemler
açısından test isteyebilir.
Hangi testin gerekli olduğu klinik tabloya bağlıdır.
Kronik Ağrı İçin Sürekli Ağrı Kesici Kullanmak Gerekir mi?
Her kişi için aynı ilaç yaklaşımı uygun değildir.
Ağrının:
Nedeni,
Mekanizması,
Kişinin sağlık durumu,
Kullanılan diğer ilaçlar
tedaviyi etkiler.
Örneğin:
Nöropatik ağrı,
İnflamatuar ağrı,
Kronik primer ağrı
aynı ilaçlarla yönetilmeyebilir.
Bu nedenle uzun süreli ilaç tedavisi hekimle birlikte değerlendirilmelidir.
Opioid İlaçlar Kronik Ağrının Çözümü müdür?
Genellikle ilk tercih değildir.
CDC, subakut ve kronik ağrıda uygun olduğunda non-opioid ve ilaç dışı tedavilerin önceliklendirilmesini, opioid başlanacaksa beklenen fayda ve risklerin ayrıntılı değerlendirilmesini önermektedir.
Opioidlerin:
Bağımlılık,
Tolerans,
Sedasyon,
Doz aşımı
gibi önemli riskleri bulunabilir.
Kişi mevcut opioid tedavisi kullanıyorsa ilacı kendi kendine aniden bırakmamalıdır.
Manuel Terapi Kronik Ağrıyı Tedavi Eder mi?
Manuel uygulamalar bazı kas-iskelet sistemi ağrılarında kısa süreli rahatlama sağlayabilir.
Ancak kronik ağrı yönetiminin yalnızca:
Masaj,
Mobilizasyon,
Manipülasyon
gibi pasif yöntemlere dayanması uygun değildir.
Bazı kronik bel ağrısı rehberlerinde manuel uygulamalar daha geniş bir programın parçası olarak değerlendirilebilir. WHO kronik primer bel ağrısında eğitim, egzersiz ve gerektiğinde psikolojik veya fiziksel yaklaşımların birlikte kullanılabileceğini belirtmektedir.
TENS Kronik Ağrıda Kullanılır mı?
Burada ağrının türü önemlidir.
NICE, kronik primer ağrı için TENS, ultrason ve interferans gibi elektriksel fizik tedavi modalitelerinin rutin kullanımını önermemektedir.
Bu, bütün ağrı tanılarında hiçbir elektriksel yöntemin kullanılamayacağı anlamına gelmez.
Uygulama kişinin tanısı ve klinik ihtiyacına göre değerlendirilmelidir.
Kuru İğne veya Akupunktur Kronik Ağrıda Kullanılır mı?
Bazı kronik primer ağrı durumlarında kısa süreli bir akupunktur veya kuru iğne programı seçenek olarak değerlendirilebilir.
Ancak bu yöntemler:
Hareket,
Fiziksel aktivite,
Günlük yaşam katılımının
yerine geçmemelidir.
Kronik ağrıda tek bir pasif uygulamadan kalıcı çözüm beklemek gerçekçi olmayabilir.
Psikolojik Tedavi Kronik Ağrıda Neden Kullanılır?
Çünkü ağrı yalnızca fiziksel bir his değil; aynı zamanda:
Düşünce,
duygu,
Davranış,
Sosyal yaşam
ile etkileşim içindedir.
Kronik primer ağrıda bilişsel davranışçı terapi (CBT) veya Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) gibi ağrı odaklı psikolojik yaklaşımlar bazı kişilerde değerlendirilebilir.
Bu:
“Ağrı psikolojik.”
demek değildir.
Amaç kişinin ağrı nedeniyle hayatını giderek daha fazla sınırlamasını azaltabilmektir.
Kronik Ağrı Tamamen Geçer mi?
Kronik ağrının seyri kişiden kişiye değişir.
Bazı kişilerde ağrı zaman içinde önemli ölçüde azalabilir.
Bazı kişilerde ise ağrı devam ederken:
Hareket,
Uyku,
İş,
Sosyal yaşam
belirgin şekilde iyileşebilir.
Bu nedenle tedavinin başarısı yalnızca:
“Ağrı 0 oldu mu?”
sorusuyla ölçülmemelidir.
Bazen daha anlamlı hedef:
“Ağrıya rağmen yeniden yürüyebiliyor, çalışabiliyor veya sevdiğim aktiviteyi yapabiliyorum.”
olabilir.
Kronik Ağrıyla Yaşamak Zorunda mıyım?
Kronik ağrı uzun süreli olabilir ancak:
“Yapılabilecek hiçbir şey yok.”
anlamına gelmez.
Ağrının nedeni ve kişinin ihtiyaçlarına göre:
Tıbbi tedavi,
Fizyoterapi,
Egzersiz,
Psikolojik destek,
Uyku düzenlemeleri,
Aktivite planlama
birlikte kullanılabilir.
Amaç herkese aynı tedaviyi uygulamak değil, kişinin yaşamını en fazla etkileyen alanları belirlemektir.
Kronik Ağrıda Ne Zaman Yeniden Doktor Değerlendirmesi Gerekir?
Uzun süredir aynı şekilde devam eden ağrının özellikleri değişirse yeni belirtiler ayrıca değerlendirilmelidir.
Özellikle:
Açıklanamayan ateş,
Belirgin istemsiz kilo kaybı,
Yeni gelişen ciddi güç kaybı,
İlerleyici uyuşma,
Mesane veya bağırsak kontrolünde yeni değişiklik,
Yeni ciddi travma,
Şiddetli ve alışılmadık ağrı,
Genel sağlık durumunda belirgin bozulma
varsa mevcut şikâyeti yalnızca:
“Kronik ağrım yine arttı.”
diye değerlendirmemek gerekir.
Kronik Ağrı İçin Ne Zaman Fizyoterapi Değerlendirmesi Düşünülebilir?
Özellikle:
Ağrı nedeniyle hareketten kaçınıyorsanız,
Yürüme veya merdiven gibi aktiviteler zorlaştıysa,
İş veya spor kapasiteniz azaldıysa,
Uzun süredir hareketsizseniz,
Hangi hareketlerin güvenli olduğunu bilmiyorsanız,
Egzersize her başladığınızda aşırı yüklenip bırakıyorsanız,
Ağrı nedeniyle günlük yaşamınız giderek daralıyorsa
fizyoterapi değerlendirmesi düşünülebilir.
Fizyoterapide hedef yalnızca:
“Ağrıyan yeri tedavi etmek”
değil;
Hareket kapasitesini,
Kuvveti,
Dayanıklılığı,
Günlük fonksiyonu
desteklemek olabilir.
Cliniq'te Kronik Ağrı Nasıl Ele Alınır?
Cliniq'te kronik ağrı:
“Kök nedeni bulup ağrıyı tamamen ortadan kaldırma”
vaadiyle ele alınmaz.
Değerlendirmede yalnızca ağrının yeri değil:
Ne zaman başladığı,
Günlük yaşamı nasıl etkilediği,
Hangi hareketlerin zor olduğu,
Hareket açıklığı,
Kuvvet,
Denge veya hareket kontrolü,
Günlük aktivite düzeyi,
Kişinin yeniden ne yapabilmek istediği
değerlendirilebilir.
Program kişiye göre:
Egzersiz,
Hareket eğitimi,
Kuvvetlendirme,
Fonksiyonel hareket çalışmaları,
Günlük yaşam önerileri,
Uygun durumlarda destekleyici manuel uygulamalar
içerebilir.
Hedef yalnızca:
“Ağrı puanını düşürmek”
değil; kişinin yeniden:
Rahat yürüyebilmesi,
Merdiven çıkabilmesi,
İşine dönebilmesi,
Spor yapabilmesi
gibi kendisi için anlamlı hedeflere yaklaşmasıdır.
Van'da Kronik Ağrı İçin Fizyoterapi Değerlendirmesi
Uzun süren ağrı nedeniyle:
Günlük hareketleriniz azaldıysa,
Egzersize başlamaktan korkuyorsanız,
Fiziksel kapasitenizin azaldığını düşünüyorsanız,
Ağrı nedeniyle iş veya sosyal yaşamınız etkileniyorsa
fizyoterapi değerlendirmesi düşünülebilir.
Cliniq Sağlıklı Yaşam Merkezi'nde Van / İpekyolu'nda yüz yüze fizyoterapi ve rehabilitasyon desteği sunulmaktadır.
İlk görüşmede yalnızca:
“Neresi ağrıyor?”
sorusu değil,
“Hangi hareket sizi zorluyor ve yeniden ne yapabilmek istiyorsunuz?”
soruları da sürecin önemli parçalarıdır.
Cliniq
Sağlıklı Yaşam Merkezi
Hafiziye, İki Nisan Blv. No:78G
İpekyolu / Van 65100
Telefon:
0432 502 72 22
WhatsApp:
0501 369 43 26
Çalışma Saatleri:
Pazartesi–Cuma: 09:00–20:00
Cumartesi: 09:00–18:00
Ücretsiz Ön Görüşme Al
WhatsApp'tan Bilgi Al
Sık Sorulan Sorular
Kronik ağrı nedir?
Kronik ağrı genellikle üç aydan uzun süren veya beklenen iyileşme süresinin ötesinde devam eden ağrıdır. Belirgin bir hastalığa bağlı olabilir veya görülen doku değişiklikleri ağrının şiddetini tamamen açıklamayabilir.
Kronik ağrı her zaman vücutta hasar olduğu anlamına mı gelir?
Hayır. Bazı ağrılar doku veya sinir hasarıyla ilişkilidir ancak özellikle kronik ağrıda ağrının şiddeti ile devam eden doku hasarı her zaman aynı değildir. Nociplastik ağrı bunun önemli örneklerinden biridir.
Kronik ağrı psikolojik midir?
Hayır. Ağrı gerçek bir deneyimdir. Ancak uyku, stres, duygudurum, hareket ve çevresel faktörler ağrının nasıl yaşandığını etkileyebilir. Bu nedenle kronik ağrıda gerektiğinde fiziksel ve psikolojik yaklaşımlar birlikte kullanılabilir.
Kronik ağrıda egzersiz yapılır mı?
Uygun kişide evet. Özellikle kronik primer ağrıda fiziksel olarak aktif kalmak ve kişiye uygun egzersiz programları güncel rehberlerde önerilmektedir. Program kişinin mevcut kapasitesinden başlayarak kademeli ilerlemelidir.
Kronik ağrı tamamen geçer mi?
Herkeste aynı sonuç beklenmez. Bazı kişilerde ağrı önemli ölçüde azalabilir; bazılarında ağrı devam etse bile hareket kapasitesi ve günlük yaşam belirgin şekilde iyileşebilir. Bu nedenle tedavinin başarısı yalnızca ağrı skoruyla değerlendirilmemelidir.
Manuel terapi kronik ağrıyı geçirir mi?
Bazı kişilerde manuel uygulamalar geçici rahatlama sağlayabilir ancak kronik ağrının tek veya kalıcı çözümü olarak sunulmamalıdır. Güncel yaklaşımlar hareket, egzersiz, eğitim ve gerektiğinde diğer tedavilerin birlikte planlanmasını destekler.
Kronik ağrı için ne zaman fizyoterapiste gidilmeli?
Ağrı hareketten kaçınmanıza neden oluyorsa, yürüme, merdiven, iş veya spor kapasiteniz azaldıysa ya da güvenli biçimde egzersize nasıl başlayacağınızı bilmiyorsanız fizyoterapi değerlendirmesi düşünülebilir.
Önerilen Konular
Fibromiyalji Nedir? Yaygın Belirtileri ve Yeni Yaklaşımlar
Bel Ağrısı Neden Olur?
Boyun Ağrısı Neden Olur?
Bel Fıtığı Nedir? Belirtileri ve Fizyoterapi
Duruş Bozukluğu Nasıl Düzeltilir?
Stres Vücutta Hangi Belirtilere Yol Açar?
Uyuyamıyorum: Uyku Probleminin Nedenleri Nelerdir?
Fizyoterapi Nedir?
Van Fizyoterapist
Kaynaklar
IASP – Pain Terminology: Ağrının yalnızca doku hasarının doğrudan göstergesi olmaması; nociceptif, nöropatik ve nociplastik ağrı mekanizmalarının güncel tanımları.
IASP – Chronic Pain Classification: Kronik ağrının genellikle üç aydan uzun sürmesi ve başlangıçtaki tıbbi durum tedavi edilmiş olsa bile ağrının devam edebilmesi.
NICE – Chronic Pain: Assessment and Management: Kronik primer ve sekonder ağrının ayrımı; kişi merkezli değerlendirme, uyku, günlük aktiviteler, psikolojik ve sosyal faktörlerin ele alınması ve belirtiler değiştiğinde yeniden değerlendirme.
NICE – Chronic Primary Pain Management: Fiziksel aktivite ve egzersiz programları; ağrı odaklı CBT veya ACT'nin değerlendirilebilmesi; kronik primer ağrıda TENS, ultrason ve interferansın rutin önerilmemesi.
WHO – Chronic Primary Low Back Pain Guideline: Kronik primer bel ağrısında eğitim, egzersiz, bazı fiziksel yaklaşımlar, psikolojik müdahaleler ve çok bileşenli, kişi merkezli yönetim yaklaşımı.
CDC – Clinical Practice Guideline for Prescribing Opioids for Pain: Kronik ağrıda mümkün olduğunda non-opioid ve ilaç dışı tedavilerin önceliklendirilmesi; opioid başlanırken fayda–risk değerlendirmesi ve fonksiyonel hedeflerin belirlenmesi.
Cliniq – Fizyoterapi ve Rehabilitasyon: Ağrı, hareket kısıtlılığı ve günlük yaşam güçlüklerinde değerlendirme; egzersiz, hareket eğitimi, kuvvetlendirme, fonksiyonel hareket ve gerektiğinde manuel uygulamaların kişiye göre planlanması.
Cliniq – Van Fizyoterapist: Değerlendirmede yalnızca ağrının yerine değil, kişinin hangi hareketlerde zorlandığına ve yeniden ne yapabilmek istediğine odaklanan güncel Cliniq yaklaşımı.
Cliniq – Mevcut Kronik Ağrı Yazısı: Eski içerikteki “vücudun yardım çağrısı”, “kök neden”, “duruş bozukluğunun neden olduğu ağrılar”, “kalıcı çözüm” ve fizyoterapiyle ilaçsız biçimde ağrıdan kurtulma gibi fazla kesin ifadeler güncel kronik ağrı yaklaşımıyla yeniden düzenlendi.
