top of page

Çocuğum Telefonu Bırakmıyor: Ne Yapmalıyım?

12 Eyl
10 dakikada okunur
Çocuğum telefonu bırakmıyor ne yapmalıyım
Çocuğum telefonu bırakmıyor ne yapmalıyım

“Telefonu elinden alınca ağlıyor.”


“Bir video daha derken saatler geçiyor.”


“Tableti kapat dediğimde çok öfkeleniyor.”


“Yemekte bile telefon istiyor.”


“Başka hiçbir şey yapmak istemiyor.”


“Telefonu vermediğimde evde büyük kriz çıkıyor.”


Bu durum birçok aile için yorucu olabilir.


Ancak çocuğun telefon veya tablet bırakılırken üzülmesi, öfkelenmesi veya pazarlık yapması tek başına dijital bağımlılık olduğu anlamına gelmez.


Çocuklar sevdikleri bir aktivite sona erdiğinde de tepki verebilir.


Önemli olan yalnızca:


“Telefon kapanınca ağlıyor mu?”

değil;


ekran kullanımının:


  • Uyku,

  • Yemek,

  • Okul,

  • Hareket,

  • Arkadaşlık,

  • Aile ilişkileri,

  • Diğer oyun ve ilgi alanları


üzerindeki etkisidir.


Amerikan Pediatri Akademisi'nin (AAP) güncel yaklaşımı da yalnızca dakika saymaya değil, çocuğa, içeriğe, ekranın sakinleşmede nasıl kullanıldığına, hangi aktivitelerin yerini aldığına ve aile içi iletişime bakılmasını önermektedir.



Çocuklar Telefonu Neden Bırakmakta Zorlanır?


Telefon ve tablet kullanımı çocuk açısından yalnızca bir “ekran” değildir.


İçinde:


  • Oyun,

  • Video,

  • Müzik,

  • Arkadaşlar,

  • Ödüller,

  • Sürekli yeni içerikler


bulunabilir.


Özellikle otomatik oynatma, bildirimler ve sonsuz içerik akışı gibi özellikler kullanımın doğal bir bitiş noktasını azaltabilir. AAP, dijital platformlardaki bu tür tasarım özelliklerinin kullanıcıyı daha uzun süre meşgul edebileceğini vurgulamaktadır.


Bu nedenle:


“Telefonu bırakmıyor çünkü iradesiz.”


şeklinde düşünmek doğru değildir.


Çocuğun yaşı, öz düzenleme becerileri ve ekranın nasıl kullanıldığı birlikte değerlendirilmelidir.



Telefon Kapanınca Ağlaması Normal mi?


Bazı çocuklarda evet.


Özellikle küçük çocukların:


  • Hayal kırıklığı,

  • Bekleme,

  • Sevilen bir aktivitenin sona ermesi


gibi durumları yönetme becerileri henüz gelişmektedir.


AAP, ekran kapandığında ağlama, bağırma veya yoğun itiraz yaşanabileceğini; bunun tek başına teknoloji bağımlılığı anlamına gelmediğini belirtmektedir. Ancak bu tür krizlerin neredeyse her ekran geçişinde ortaya çıkması ve günlük yaşamı belirgin etkilemesi daha dikkatli değerlendirilmelidir.



Telefonu Bir Anda Elinden Almak Doğru mu?


Her durumda en iyi yöntem değildir.


Çocuk:


  • Oyunun ortasında,

  • Videonun en heyecanlı bölümünde,

  • Arkadaşıyla çevrim içi iletişimde


iken telefon aniden alınırsa geçiş daha zor olabilir.


Bunun yerine ekranın başlangıç ve bitişi önceden belirlenebilir.


Örneğin:


“20 dakika oynayabilirsin. Süre bitince telefon kapanacak.”

veya:


“Bu bölüm bittikten sonra tablet kapanıyor.”


Bu sınır ekran başlamadan önce söylenmelidir.


Ekran kapanırken ilk kez:


“Artık yeter!”


demek yerine çocuk ne bekleyeceğini önceden bilmelidir.



Ekran Süresi Başlamadan Önce Kural Koyun


En etkili ekran sınırlarından biri kullanım başlamadan önce belirlenen sınırdır.


Örneğin:


“Ödevden sonra 30 dakika oyun.”

“Bir bölüm çizgi film.”

“Akşam yemeğinde telefon yok.”


AAP'nin Family Media Plan yaklaşımı, ailelerin ekranın ne zaman, nerede ve hangi kurallarla kullanılacağını önceden belirlemesini önermektedir.


Böylece ebeveyn her gün yeniden pazarlık yapmak zorunda kalmaz.



Telefonu Kapatmadan Önce Uyarı Vermek Faydalı mı?


Bazı çocuklarda evet.


Örneğin:

“10 dakika kaldı.”

sonra:


“5 dakika kaldı.”

denebilir.


Bazı çocuklarda görsel veya sesli zamanlayıcı da yardımcı olabilir.


AAP, bazı çocuklarda ebeveynin sürekli “kapat” demesi yerine cihazın veya çocuğun ayarladığı bir zamanlayıcının geçişi kolaylaştırabileceğini belirtmektedir.


Ancak uyarı:


“5 dakika daha”

deyip sonra tekrar tekrar uzatılmamalıdır.


Aksi halde çocuk verilen zamanın gerçekten sona ermeyeceğini öğrenebilir.



Süre Bittiğinde Ne Söylemeliyim?


Uzun açıklamalar yerine kısa ve sakin dil daha etkili olabilir.


Örneğin:

“Süren bitti. Telefon şimdi kapanıyor.”


Çocuk:

“Bir video daha!”

derse:


“Devam etmek istediğini biliyorum. Bugünkü süremiz bitti.”


Bu yaklaşımda iki şey aynı anda yapılabilir:


Duyguyu kabul etmek

Sınırı korumak


Örneğin:


“Kapatmak zor geliyor. Kızgın olduğunu görüyorum. Telefon zamanı yine de bitti.”


Çocuğun üzülmesi sınırın yanlış olduğu anlamına gelmez.



Çocuk Ağlayınca Telefonu Geri Vermeli miyim?


Bu durum sürekli yaşanıyorsa dikkatli olmak gerekir.


Örneğin:


Telefon kapanıyor↓Çocuk ağlıyor↓Ebeveyn telefonu geri veriyor

döngüsü tekrarlandığında çocuk:


“Yeterince tepki verirsem telefon geri geliyor.”

şeklinde öğrenebilir.


Daha tutarlı yaklaşım:


Duyguyu kabul etmek ancak önceden belirlenen sınırı korumaktır.


AAP ekran sonlandırma krizlerinde güç mücadelesini büyütmemeyi, sakin kalmayı ve belirlenen medya planını mümkün olduğunca tutarlı uygulamayı önermektedir.



Çocuğun Krizini Görmezden mi Gelmeliyiz?


Hayır.


Sınırı korumak:

çocuğun duygusunu görmezden gelmek

anlamına gelmez.


Örneğin:


“Çok kızdın.”

“Oyuna devam etmek istiyordun.”


denebilir.


Ama:


“Üzülmeni istemiyorum, telefonu geri vereyim.”

şeklinde sınır kaldırılmak zorunda değildir.


Çocuk fiziksel saldırganlık gösteriyorsa öncelik güvenlik olmalıdır.


“Kızabilirsin ama vurmak yok.”

gibi kısa bir sınır kullanılabilir.



Telefonu Ceza Olarak Sürekli Elinden Almalı mıyım?


Telefon sınırlarının mümkün olduğunca önceden belirlenmiş kullanım kuralları olması daha anlaşılırdır.


Örneğin:


“Telefon yalnızca ödevden sonra kullanılabilir.”

ile:


“Beni kızdırdın, telefonunu üç gün alıyorum.”

aynı yaklaşım değildir.


Her problemde telefonu cezaya çevirmek ekranı aile içindeki en değerli ödül/ceza haline getirebilir.


Daha uygun yaklaşım, ekran kurallarını günlük yaşamın doğal bir parçası haline getirmektir.



Telefonun Yerine Ne Koyacağım?


Ekranı azaltırken en sık yapılan hatalardan biri yalnızca:


“Telefon yok.”

demektir.


Özellikle ekran çocuğun gününün büyük bölümünü dolduruyorsa boşalan zamanı neyin dolduracağı önemlidir.


Alternatifler:


  • Park,

  • Bisiklet,

  • Top oyunları,

  • Lego,

  • Resim,

  • Müzik,

  • Kitap,

  • Masa oyunları,

  • Arkadaşlarla oyun,

  • Yemek hazırlığı,

  • Ailece kısa yürüyüş


olabilir.


AAP, ekranın uyku, spor, okuma, ödev, arkadaşlık ve aile zamanını yerinden etmemesi gerektiğini vurgulamaktadır.



Çocuğum Ekran Dışındaki Hiçbir Şeyi İstemiyor


Bu durumda yalnızca:


“Başka bir şey bul.”


demek yeterli olmayabilir.


Çocuk çok uzun süredir yüksek uyarımlı dijital içerik kullanıyorsa daha sakin aktiviteler başlangıçta sıkıcı gelebilir.


Ebeveyn ilk dönemlerde:


  • Birlikte oyun başlatabilir,

  • Dışarı çıkabilir,

  • Masaya malzeme hazırlayabilir,

  • Çocuğun eski ilgi alanlarını yeniden sunabilir.


Amaç çocuğu sürekli eğlendirmek değildir.


Ama ekran dışı aktivitelere yeniden geçiş için başlangıçta destek gerekebilir.



“Sıkıldım” Dediğinde Telefon Vermeli miyim?


Her sıkılma anının çözümü telefon olmak zorunda değildir.


AAP'nin 5C modelindeki Calm bölümü, cihazların çocuğun her zor duygu veya sıkılma anındaki tek düzenleme yöntemi haline gelmemesini önerir.


Çocuğun bazen:


  • Beklemesi,

  • Kendi oyununun fikrini bulması,

  • Hayal kurması,

  • Çevresini gözlemlemesi


normaldir.


Örneğin:


“Sıkıldığını anlıyorum. Telefon zamanı değil. İstersen birlikte ne yapabileceğine bakalım.”

denebilir.



Telefon Çocuğun Tek Sakinleşme Yöntemi Olduysa Ne Yapılmalı?


Bazı ailelerde telefon zamanla:


  • Ağlama,

  • Öfke,

  • Yemek,

  • Bekleme,

  • Uyku


gibi her zor anda kullanılmaya başlanabilir.


Bu kısa vadede işe yarayabilir.


Ancak çocuk başka sakinleşme yöntemlerini daha az deneyimler.


Yaşa göre alternatif olarak:


  • Sarılmak,

  • Derin nefes,

  • Su içmek,

  • Sessiz köşe,

  • Resim yapmak,

  • Hareket etmek,

  • Müzik dinlemek,

  • Duygusunu anlatmak


öğretilebilir.


AAP, özellikle okul çağındaki çocuk ve ergenlerde ekranın tek baş etme yöntemi olmamasını; farklı sakinleşme stratejilerinin geliştirilmesini önermektedir.



Yemek Sırasında Telefon Kullanımı Nasıl Bırakılır?


Eğer çocuk uzun süredir yalnızca telefonla yemek yiyorsa ilk günlerde zorlanabilir.


Öncelikle kuralı netleştirin:


“Yemek zamanında ekran kullanmıyoruz.”


AAP, yemek masasını ekran kullanılmayan alanlardan biri olarak önermektedir.


Geçişi kolaylaştırmak için:


  • Yemeği masada birlikte yiyin,

  • Ebeveyn de telefonunu bırakmalı,

  • Masada basit sohbet oluşturun,

  • Ekran yerine oyuncak kullanarak yemek yedirme döngüsüne girmemeye çalışın.


Kural yalnızca çocuk için değil aile için olursa daha anlaşılırdır.



Uyku Öncesinde Telefon Nasıl Sınırlandırılmalı?


Telefonun yatak odasında kalması:


  • Video izleme,

  • Mesajlaşma,

  • Bildirim kontrolü,

  • Oyun


nedeniyle uykuyu geciktirebilir.


AAP, cihazların uyku zamanında yatak odasından uzak tutulmasını ve ekranın sağlıklı uykuyu bozmamasını önermektedir.


Örneğin ailede:


“Saat 20.30'da bütün telefonlar salonda şarja takılır.”

gibi ortak kural uygulanabilir.


Bu, özellikle okul çağındaki çocuklarda:


“Telefonunu ver.”

tartışmasından daha sistematik olabilir.



Çocuğun Kendi Telefonu Olması Sorunu Artırabilir mi?


Her zaman değil.


Ancak telefonun diğer ekranlardan önemli bir farkı vardır:


Her yere taşınabilir.


AAP, telefonun:


  • Yatak odasına,

  • Yemek masasına,

  • Arabaya,

  • Okula


kolayca girdiği için diğer aktivitelerin daha fazla önüne geçebildiğini belirtmektedir.


Bu nedenle çocuk kendi telefonuna sahipse:


  • Nerede tutulacağı,

  • Ne zaman kullanılacağı,

  • Gece nerede şarj olacağı,

  • Hangi uygulamaların kullanılabileceği


önceden konuşulmalıdır.



Çocuğun Telefonuna Ebeveyn Kontrolü Koymalı mıyım?


Yaşa göre kullanılabilir.


Ebeveyn kontrolü:


  • Uygulama indirme,

  • İçerik filtreleme,

  • Kullanım süresi,

  • Satın alma,

  • Gizlilik


gibi alanlarda yardımcı olabilir.


AAP, ebeveyn kontrollerinin sağlıklı dijital alışkanlıkları öğretmek için kullanılabileceğini; ancak bunların aile içi iletişimin yerine geçmediğini belirtmektedir.


Amaç:


Çocuğu gizlice sürekli takip etmek

değil;


yaşına uygun dijital güvenlik ve sınırlar oluşturmaktır.



Otomatik Oynatmayı ve Bildirimleri Kapatmak Faydalı mı?


Evet.


AAP'nin 2026 Family Media Plan önerilerinde:


  • Autoplay'i kapatmak

  • Gereksiz bildirimleri kapatmak


özellikle önerilmektedir; çünkü bu özellikler çocukları içerikte daha uzun tutabilir.


Örneğin:


Bir video bittiğinde yeni video otomatik başlamazsa ekran kullanımının doğal bir bitiş noktası oluşabilir.

Bu küçük teknik değişiklikler aile içindeki:


“Bir video daha!”

döngüsünü azaltmaya yardımcı olabilir.



Telefon Kullanımını Bir Anda Sıfırlamak Gerekir mi?


Çoğu aile için şart değildir.


Özellikle çocuk günde çok uzun süre kullanıyorsa kademeli ve planlı azaltma daha sürdürülebilir olabilir.


1. Mevcut durumu ölçün

Gerçekte kaç saat?


2. En problemli zamanı belirleyin

Örneğin:

Yemek sırası.


3. Bir ekran-free alan oluşturun

Örneğin:

Yemekte telefon yok.


4. Ardından uyku öncesini düzenleyin

Telefon odanın dışında kalır.


5. Sonra toplam eğlence süresini azaltın

Çocuğun yaşına ve günlük düzenine göre.


AAP, bütün aileye uygun bir medya planı oluşturmayı ve çocuk büyüdükçe bu planı yeniden değerlendirmeyi önermektedir.



Anne-Baba Telefon Kullanırken Çocuğa Sınır Koyabilir mi?


Elbette yetişkinlerin telefon kullanım ihtiyacı çocuklarla aynı değildir.


Ancak çocuklar ebeveyn davranışlarını gözlemler.


Örneğin ebeveyn:


  • Yemekte telefon kullanıyor,

  • Çocuk konuşurken mesaj yazıyor,

  • Gece yatakta sürekli ekran kullanıyorsa


çocuğa:


“Sen telefonu bırak.”


demek daha zor hale gelebilir.


AAP, ebeveynlerin özellikle yemek, yatma zamanı ve aile etkileşimi sırasında sağlıklı telefon kullanımına model olmasını önermektedir.


Daha güçlü aile kuralı:


“Yemekte telefon kullanmıyoruz.”


şeklindedir.



Her Gün Aynı Ekran Süresi mi Olmalı? Çocuğum Telefonu Bırakmıyor


Tam olarak aynı olmak zorunda değildir.


Örneğin:


  • Tatil,

  • Uzun yolculuk,

  • Hastalık günü,

  • Hafta sonu


farklı olabilir.


Önemli olan genel sistemin anlaşılır olmasıdır.


Örneğin:


“Okul günlerinde ödev ve akşam yemeğinden sonra ekran.”

gibi.


Rutin dışı bir gün bütün sistemi bozmaz.


Ancak istisna her gün olursa artık istisna değildir.



Ekran Kapanınca Kriz Yaşandığında Ne Yapılmalı?


Önce sakin kalın

Ebeveyn de bağırırsa çatışma büyüyebilir.


Duyguyu isimlendirin

“Devam etmek istiyordun. Kapatmak zor geldi.”


Sınırı değiştirmeyin

“Bugünkü telefon süremiz bitti.”


Fiziksel saldırganlık varsa durdurun

“Kızabilirsin ama vurmak yok.”


Kriz sırasında uzun ders vermeyin

Ekran kurallarını çocuk sakinleştikten sonra konuşmak daha uygundur.


Sonrasında yeni aktiviteye geçiş sağlayın

“Hazır olduğunda dışarı çıkacağız.”


AAP, ekran sonlandırma krizlerinde tartışmayı büyütmek yerine güvenli sakinleşme alanı ve farklı aktivitelere geçiş gibi yöntemlerin kullanılabileceğini belirtmektedir.



Ekran Kapanınca Her Seferinde Büyük Kriz Oluyorsa Ne Anlama Gelir?


Bu durum tek başına bağımlılık tanısı değildir.


Ancak dikkat edilmesi gereken bir işarettir.


AAP, şu durumları problemli medya kullanımının olası belirtileri arasında göstermektedir:


  • Ekrana erişemediğinde sürekli yoğun öfke veya huzursuzluk,

  • Ekranın okul performansını veya aile etkinliklerini etkilemesi,

  • Uyku ve fiziksel aktivitenin bozulması,

  • Ekranın çocuğun tek ilgi alanı haline gelmesi.


Ayrıca AAP'ye göre şu durumlarda değerlendirme düşünülmelidir:


  • Ekran sonlandırıldığında neredeyse her seferinde yoğun kriz,

  • Uyku, yemek veya hijyende değişiklikler,

  • Ekransız sıkılma ve hayal kırıklığını yönetememe,

  • Aile ve arkadaşlardan uzaklaşıp dijital dünyaya giderek daha fazla çekilme.



Telefon Kullanımı Ne Zaman Problemli Hale Gelmiş Olabilir?


Şu sorular yardımcı olabilir:


Uyku etkileniyor mu?

Telefon nedeniyle çocuk geç mi yatıyor?


Okul etkileniyor mu?

Ödev veya ders dikkati bozuluyor mu?


Fiziksel aktivite azaldı mı?

Çocuk artık hareket etmek istemiyor mu?


Arkadaşlıklar etkilendi mi?

Yüz yüze sosyal ilişkiler azaldı mı?


Başka ilgi alanları kaldı mı?

Yoksa tek konuştuğu ve istediği şey ekran mı?


Ekranı bırakabiliyor mu?

Her geçiş büyük çatışmaya mı dönüşüyor?


Telefon duyguları yönetmenin tek yolu mu?

Sıkılınca, üzülünce, kızınca yalnızca ekran mı istiyor?


AAP'nin güncel 5C yaklaşımı özellikle ekranın neyin yerine geçtiğini ve çocuk tarafından nasıl bir sakinleşme aracı olarak kullanıldığını değerlendirmeyi önerir.



Problemli Telefon Kullanımı “Bağımlılık” Demek midir?


Her zaman değil.


“Bağımlılık” günlük dilde sık kullanılan bir kelimedir.


Ancak klinik değerlendirmede daha dikkatli olmak gerekir.


Örneğin:


Telefon kapanınca kızması

tek başına bağımlılık anlamına gelmez.


Daha anlamlı göstergeler:


  • Kontrol kaybı,

  • Sürekli çatışma,

  • Günlük işlevlerde bozulma,

  • Uyku veya okulun etkilenmesi,

  • Arkadaş ve aile ilişkilerinin zarar görmesi,

  • Başka aktivitelere ilgisizlik


gibi daha geniş bir örüntüdür.


Bu nedenle ailelerin çocuğa:


“Sen telefon bağımlısısın.”

etiketi koymasından kaçınılmalıdır.



Evde Uygulanabilecek 8 Adımlı Telefon Bırakma Planı


1. Mevcut kullanımı ölçün

Bir hafta boyunca yaklaşık ekran süresine bakın.


2. Ekran başlamadan sınırı söyleyin

“30 dakika kullanabilirsin.”


3. Zamanlayıcı kullanın

Özellikle küçük çocukta geçişi görünür hale getirin.


4. Autoplay ve bildirimleri kapatın

Cihazın sürekli yeni içerik sunmasını azaltın.


5. Yemek ve uyku gibi ekransız alanlar belirleyin

Kurallar mümkünse bütün aile için geçerli olsun.


6. Telefon bitince yeni aktivite planlayın

Telefon → park

veya:

Tablet → kitap

gibi geçiş oluşturun.


7. Kriz olduğunda sınırı pazarlığa açmayın

Duyguyu kabul edin, sınırı koruyun.


8. Ebeveyn de model olsun

Çocuğa söylediğiniz kuralların bazılarını kendiniz de uygulayın.



Cliniq'te Telefon ve Ekran Kullanımı Nasıl Ele Alınır?


Cliniq'te:


“Çocuğum telefonu bırakmıyor.”


başvurusunda yalnızca:


“Telefonu alın.”


yaklaşımı kullanılmaz.


Öncelikle şu alanlara bakılır:


  • Çocuk kaç yaşında?

  • Günlük ekran süresi yaklaşık ne kadar?

  • Hangi içerikleri kullanıyor?

  • Telefon en çok hangi saatlerde kullanılıyor?

  • Yemek sırasında ekran var mı?

  • Yatak odasında telefon bulunuyor mu?

  • Ekran kapanınca nasıl tepki veriyor?

  • Ailenin mevcut kuralları neler?

  • Kurallar tutarlı uygulanıyor mu?

  • Telefon sakinleşmenin tek yolu olmuş mu?

  • Çocuğun ekran dışında ilgi alanları var mı?

  • Uyku etkileniyor mu?

  • Okul ve ödevler etkileniyor mu?

  • Arkadaşlık ilişkileri nasıl?

  • Ebeveynlerin kendi telefon alışkanlıkları nasıl?


Cliniq Dijital Denge Programı kapsamında ihtiyaca göre:


  • Ekran Süresini Düzenleme,

  • Aile Ekran Kuralları,

  • Ekran Dışı Etkinlikler,

  • Dijital Güvenlik,

  • Ebeveyn Rol Modeli,

  • Sağlıklı Dijital Alışkanlıklar


alanları ele alınabilir.


Temel uzman psikolog olabilir.


Amaç:


Telefonu tamamen yasaklamak

Çocuğu “bağımlı” diye etiketlemek

Her krizi cezayla durdurmak


değildir.


Amaç:


Telefon kullanımını öngörülebilir hale getirmek

Çocuğun ekranı bırakma geçişlerini desteklemek

Uyku, yemek, okul ve aile zamanını korumak

Ekran dışındaki oyun ve sakinleşme becerilerini artırmak

Aile içinde uygulanabilir ve tutarlı dijital kurallar geliştirmek


olmalıdır.




Cliniq

Sağlıklı Yaşam Merkezi


Hafiziye, İki Nisan Blv. No:78G

İpekyolu / Van 65100


Telefon:

0432 502 72 22


WhatsApp:

0501 369 43 26


Çalışma Saatleri:

Pazartesi–Cuma: 09:00–20:00

Cumartesi: 09:00–18:00







Sık Sorulan Sorular


Çocuğum telefon kapanınca ağlıyor. Bağımlı mı?


Tek başına hayır. Çocuklar sevdikleri bir aktivite bittiğinde yoğun tepki verebilir. Ancak krizlerin neredeyse her seferinde yaşanması ve ekranın uyku, okul, yemek veya sosyal yaşamı etkilemesi daha ayrıntılı değerlendirme gerektirebilir.


Telefonu elinden zorla almalıyım mı?


Güvenlik sorunu yoksa ekran başlamadan önce süreyi belirlemek, zamanlayıcı kullanmak ve kapanışa hazırlanmak çoğu zaman daha işlevseldir. Süre bittikten sonra sınırı sakin biçimde korumak önemlidir.


Ekran süresini bir anda sıfırlamak doğru mu?


Her zaman gerekli değildir. Özellikle uzun süreli alışkanlıkta yemek ve uyku gibi en problemli zamanlardan başlayarak kademeli bir aile medya planı oluşturmak daha sürdürülebilir olabilir.


Çocuğum sıkılınca sürekli telefon istiyor. Ne yapmalıyım?


Telefonun her sıkılma veya zor duygu anındaki tek çözüm olmamasını hedefleyin. Oyun, hareket, sanat, kitap ve sosyal etkileşim gibi alternatif sakinleşme ve meşgul olma yöntemleri geliştirin.


Yemek sırasında telefon nasıl bırakılır?


Yemek masasını bütün aile için ekransız alan ilan etmek daha etkili olabilir. Ebeveynlerin de telefonlarını masadan kaldırması önemlidir.


Telefon gece çocuğun odasında kalabilir mi?


AAP, özellikle yatma zamanında telefon ve oyun cihazlarının yatak odasından uzak tutulmasını önermektedir; gece ekran kullanımı sağlıklı uykuyu bozabilir.


Ne zaman profesyonel destek düşünülmeli?


Ekran kullanımı uyku, okul, aile ilişkileri, fiziksel aktivite veya arkadaşlıkları belirgin etkiliyorsa; çocuk neredeyse her kapanışta yoğun kriz yaşıyor veya ekran dışındaki etkinliklere ilgisini büyük ölçüde kaybediyorsa değerlendirme yararlı olabilir.



İlgili Konular


Çocuklar Günde Kaç Saat Ekrana Bakmalı?

Çocuklarda Ekran Bağımlılığı Belirtileri

Ekran Süresi Çocuğun Dil Gelişimini Etkiler mi?

Çocuğuma Nasıl Sınır Koymalıyım?

Çocuklarda Öfke Nöbetlerinde Ebeveyn Ne Yapmalı?

Çocuklarda Sağlıklı Uyku Rutini Nasıl Olmalı?

Van Psikolog



Kaynaklar

  • American Academy of Pediatrics – 5 C's of Media Guidance, 6 Ocak 2026: Çocuğun özellikleri, içerik, ekranın sakinleşme amacıyla kullanımı, sağlıklı aktiviteleri yerinden etmesi ve aile iletişimi üzerinden dijital medya kullanımını değerlendirme yaklaşımı.

  • American Academy of Pediatrics – Family Media Plan, 20 Ocak 2026: Ekransız alanlar oluşturma, otomatik oynatma ve bildirimleri kapatma, kaliteli içerik seçimi ve aile medya kurallarını düzenli olarak gözden geçirme.

  • American Academy of Pediatrics – Screen Time & Temper Tantrums: Ekran kapandığında ortaya çıkan öfke nöbetleri, zamanlayıcı kullanımı, sakinleşme yöntemleri ve problemli kullanımı düşündürebilecek uyarı işaretleri.

  • American Academy of Pediatrics – Parental Controls: Ekrana erişim olmadığında sürekli öfke, medya kullanımının uyku, egzersiz, okul veya aile yaşamını etkilemesi ve ekranın tek ilgi alanı haline gelmesi gibi problemli kullanım işaretleri.

  • American Academy of Pediatrics – Helping Kids Thrive in a Digital World, 2026: Ekranın uyku, oyun, fiziksel aktivite, aile ve sosyal yaşamı yerinden etmesinin önlenmesi; ebeveyn rol modeli ve güncel dijital medya yaklaşımı.

  • American Academy of Pediatrics – Healthy Digital Habits, 6 Ocak 2026: Sosyal etkileşim ve hobilerden uzaklaşma, ekranın fiziksel aktivite, beslenme ve yatma saatini etkilemesi gibi uyarı işaretleri.

  • World Health Organization – Physical Activity and Sedentary Behaviour Guidelines: Çocuk ve ergenlerde özellikle eğlence amaçlı ekran dahil hareketsiz geçirilen sürenin sınırlandırılması ve fiziksel aktivitenin korunması.




bottom of page